![]() |
| VIÊM XOANG |
Viêm xoang là một bệnh rất phổ biến, đa số trường hợp do nhiễm khuẩn,
nhiễm virut, nhiễm nấm. Viêm xoang cấp tính thường được điều trị nội
khoa, còn mạn tính thì phải xét đến vấn đề điều trị ngoại khoa.
Viêm mũi xoang do rất nhiều nguyên nhân, có thể do dị ứng, do
virut, vi khuẩn hoặc do các bệnh mũi xoang mạn tính khác. Tùy theo
nguyên nhân mà bệnh có các biểu hiện khác nhau.
Viêm mũi xoang do dị ứng: Có thể gặp dị ứng theo mùa hoặc dị ứng quanh năm, nhất là ở các thời kỳ chuyển tiếp giữa các mùa.
Viêm mũi xoang vận mạch: Bệnh
xuất hiện với triệu chứng sổ, nghẹt mũi khi có thay đổi về nhiệt độ
hoặc độ ẩm trong không khí, khi bệnh nhân hít phải khói bụi, các hóa
chất bay hơi hoặc khi có stress tâm lý.
Viêm mũi xoang nhiễm khuẩn: Bệnh
xảy ra do cảm lạnh, nhiễm siêu vi kèm biến chứng nhiễm khuẩn mũi xoang
kéo dài hơn 6 tuần. Triệu chứng khởi đầu là đau rát họng, ho, chảy mũi,
sổ mũi, sau đó là sốt, mệt mỏi, nhức đầu và nước mũi đặc có mủ vàng
xanh, hôi.
Viêm mũi mạn tính do thuốc xịt mũi:
Đây là trường hợp viêm mũi do lạm dụng thuốc nhỏ mũi lâu ngày hoặc
nghiện hít bột ma tuý. Triệu chứng biểu hiện là nghẹt mũi liên tục ở bất
kỳ tư thế nào và dịch tiết chảy từ mũi xuống họng. Để tránh hậu quả
này, không nên dùng thuốc bơm xịt mũi trong thời gian quá lâu, vì sẽ có
hiện tượng phản hồi sau khi ngưng thuốc, các cuống mũi giãn nở ra khiến
tình trạng nghẹt mũi nặng thêm. Điểm quan trọng nhất trong điều trị viêm
mũi mạn do thuốc là bệnh nhân cần hợp tác với thầy thuốc để loại bỏ dần
thuốc xịt thông mũi.
Viêm mũi do nội tiết: Hay gặp ở thai phụ và trong bệnh suy tuyến giáp, biểu hiện như viêm mũi dị ứng.
Viêm mũi xoang còn có thể do
một nguyên nhân đặc hiệu: Viêm mũi xoang do vi nấm. Hiện nay, với các
tiến bộ trong chẩn đoán hình ảnh, những phát triển về kỹ thuật vi sinh
và huyết thanh chẩn đoán, thầy thuốc đã có thể phát hiện và định danh
các chủng vi nấm gây bệnh một cách chính xác. Bằng phẫu thuật nội soi
tai mũi họng, việc tiếp cận với các xoang trở nên dễ dàng hơn, giúp quan
sát được rõ ràng bệnh tích và tổn thương xoang. Tuy nhiên để lấy ra
những khối vi nấm lớn, có thể phải dùng đến phẫu thuật kinh điển.
Ngoài ra, viêm mũi xoang do vẹo vách ngăn, do polyp mũi hoặc VA (sùi
vòm họng) phì đại thường biểu hiện bằng nghẹt mũi một bên mạn tính. Nên
khám chuyên khoa tai mũi họng để xác định nguyên nhân.
Soi mũi xoang giúp chẩn đoán bệnh.
|
Tùy theo nguyên nhân, bác sĩ sẽ chỉ định thuốc kháng sinh nếu là viêm
mũi xoang do vi khuẩn. Với những trường hợp viêm mũi xoang do cảm cúm
nên dùng thuốc cảm thông thường như paracetamol, chlorpheniramine, giảm
đau, thuốc chống dị ứng; phun khí dung hoặc thủ thuật Proezt (súc rửa
xoang) để đưa dung dịch thuốc vào xoang sàng.
Khi điều trị nội khoa bằng thuốc không đỡ, bác sĩ sẽ chọc xoang hàm
để rút mủ hoặc phẫu thuật để cắt polyp mũi, chỉnh hình vách ngăn, nạo
xoang... Trường hợp viêm mũi xoang do răng, cần phải nhổ răng gây bệnh.
Hiện tại, phẫu thuật nội soi điều trị viêm mũi xoang chính xác và an
toàn hơn mổ hở. Tuy nhiên, sau phẫu thuật, đối với những bệnh nhân viêm
mũi xoang do dị ứng (nhiệt độ, thời tiết, bụi nhà, phấn hoa, lông
thú...) nếu vẫn tiếp tục tiếp xúc với các dị ứng nguyên nói trên, nguy
cơ tái phát sẽ rất cao.
Do đó, sau phẫu thuật, bệnh nhân vẫn phải dùng thuốc kháng dị ứng và
cần tránh tiếp xúc với nguyên nhân gây bệnh. Bụi nhà là nguyên nhân
chính gây viêm mũi xoang dị ứng. Với những loại viêm mũi xoang khác, khả
năng tái phát ít hơn.
Một số thuốc thường dùng trong bệnh viêm mũi xoang:
- Thuốc kháng histamin như chlorpheniramin, promethazin, acrivastin,
levocetirizine, loratadine... Các loại thuốc này rất hiệu quả đối với
ngứa và sổ mũi do dị ứng nhưng không có tác dụng chữa nghẹt mũi. Do vậy
cần phối hợp với các thuốc điều trị nghẹt mũi.
- Thuốc thông mũi, điều trị nghẹt mũi: Các dược chất thường dùng là
phenylpropanolamin, pseudoephedrin. Thuốc khá hiệu quả trong việc làm
thông mũi nhưng cũng có tác dụng phụ. Loại thuốc này dùng dưới dạng uống
hay xịt, chỉ nên dùng trong vòng 7 ngày do hiện tượng nhờn thuốc tạo
nên vòng bệnh lý luẩn quẩn (vicious circle) dẫn tới viêm mũi mạn tính.
- Thuốc corticoid uống hoặc xịt: Thuốc xịt mũi có corticoid là hiệu
quả nhất trong việc điều trị tất cả các thể viêm mũi xoang mạn tính.
Thuốc làm giảm tất cả các triệu chứng như ngứa niêm mạc mũi xoang, do đó
làm thông mũi và giải quyết ứ tắc xoang. Thuốc này tương đối an toàn
khi sử dụng lâu dài do ít bị hấp thu vào máu.
- Corticosteroid uống hiệu quả nhưng ít được sử dụng vì có nhiều tác
dụng phụ độc hại như gây loãng xương, suy thượng thận (Cushing do
thuốc), viêm loét dạ dày tá tràng... chỉ nên dùng trong trường hợp viêm
mũi xoang nặng với thời gian ngắn khoảng từ 3-7 ngày.
- Thuốc súc rửa mũi: Dùng dung dịch nước muối loãng hoặc NaCl 0,9% để
rửa mũi bằng cách cho dung dịch nước muối 0,9% vào lọ nhựa sạch (neti
pot) rồi nhỏ vài giọt vào hốc mũi sau đó cúi xuống và xì sạch dịch mũi,
thực hiện như vậy vài lần vào các buổi sáng, chiều, tối.
- Thủ thuật Proetz: Đây là cách rửa xoang, lấy mủ từ xoang ra bằng áp
lực âm không gây đau hoặc chảy máu, không cần dụng cụ y khoa như kìm,
kéo... phù hợp với những trường hợp viêm mũi xoang nhẹ.
- Các thuốc kháng sinh: Việc dùng thuốc đúng, đủ và đều đặn có thể
diệt được vi khuẩn. Ngược lại, nếu dùng thuốc không đúng chỉ định, vi
khuẩn sẽ nhờn thuốc, gây bùng phát bệnh trở lại.
ĐỌC THÊM
NHỮNG BÀI THUỐC GIA TRUYỀN CHỮA BỆNH VIÊM XOANG
ĐỌC THÊM
NHỮNG BÀI THUỐC GIA TRUYỀN CHỮA BỆNH VIÊM XOANG

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét